Staten‑Generaal Dak- en Thuisloosheid – CAW Limburg en PXL People & Society Research stellen actieplan voor
Vandaag organiseren CAW Limburg en PXL People & Society Research de Staten‑Generaal Dak‑ en Thuisloosheid. Een belangrijk moment waarop het actieplan voor de aanpak van dak‑ en thuisloosheid voor Limburg officieel wordt voorgesteld. Dit bovenlokale, sectoroverschrijdende plan moet richting geven aan beleid en praktijk in de komende jaren.
Het actieplan vertrekt vanuit een duidelijke vaststelling: dak‑ en thuisloosheid is een hardnekkige en complexe maatschappelijke uitdaging die vraagt om meer dan losse initiatieven. Alleen via een gedeelde, geïntegreerde aanpak kunnen we duurzame oplossingen realiseren.
Van onderzoek en praktijk naar een gedragen actieplan
Het actieplan is het resultaat van een intensief co‑creatief traject waarin onderzoekers, praktijkprofessionals, beleidsactoren en ervaringsdeskundigen samenwerkten. CAW Limburg en PXL People & Society Research brachten wetenschappelijke inzichten samen met praktijkervaring uit het Limburgse werkveld.
De focus lag daarbij expliciet op het overstijgen van versnippering. Tal van actoren leveren vandaag waardevol werk in de strijd tegen dak‑ en thuisloosheid, maar zonder gemeenschappelijk kader blijft de impact beperkt.
“Dak‑ en thuisloosheid is geen individueel falen, maar een maatschappelijk vraagstuk dat vraagt om gezamenlijke verantwoordelijkheid,” zegt Alain Bielen, algemeen directeur van CAW Limburg. “Dit actieplan toont dat het anders kan door sectoren met elkaar te verbinden, preventie centraal te stellen en samen te kiezen voor een duurzame aanpak.”
Dak- en thuisloosheid als levenslooprisico
Het actieplan vertrekt niet vanuit één doelgroep of één type problematiek. Onderzoek en praktijk tonen aan dat dak‑ en thuisloosheid zich manifesteert in diverse, vaak verborgen situaties zoals mensen die op straat leven of tijdelijk verblijven bij vrienden op een sofa, in een opvanginitiatief of een andere instabiele woonsituatie.
Daarnaast blijkt het zelden om een op zichzelf staand probleem te gaan. Wonen is vaak verweven met problemen op andere levensdomeinen zoals:
- mentale en fysieke gezondheid
- armoede en financiële kwetsbaarheid
- verslaving
- administratieve en juridische drempels
- uitstroom uit instellingen zonder passend woonalternatief
De doelgroep is bovendien zeer divers. Wat hen verbindt, is de fundamentele nood aan kwaliteitsvol en menswaardig wonen.
“Ook de ondersteuning moet een antwoord bieden op uiteenlopende noden,” zegt Alain Bielen. “Eén ding geldt echter voor de meesten van hen: de wens om kwaliteitsvol te wonen op een plek die zij een thuis kunnen noemen.”
Naar een geïntegreerde aanpak
Het actieplan schuift geen snelle oplossingen naar voren, maar kiest bewust voor een aanpak op verschillende sporen en met een uitgesproken focus op voorkomen dat mensen dak- of thuisloos worden. Deze ambitie ligt in lijn met de doelstellingen van de Europese Verklaring van Lissabon van 2021.
De kern van de aanpak ligt dan ook op preventie. Dat betekent inzetten op:
- betaalbaar en toegankelijk wonen
- datagedreven woon- en sociaal beleid
- structurele samenwerking met alle betrokken actoren
Zonder voldoende en gepaste woonoplossingen blijven andere inspanningen kwetsbaar. Het actieplan pleit onder meer voor laagdrempelige woonloketten voor burgers en een bovenlokaal platform voor professionals dat netwerkregie en afstemming opneemt. Het doel hierbij is om versnippering te doorbreken en gedeelde verantwoordelijkheid concreet te maken.
Het actieplan zet daarnaast ook sterk in op:
- preventie van uithuiszettingen
- Financiële, juridische, administratieve en woonbegeleiding van mensen die dak- en thuisloos zijn of dreigen te worden
- toegankelijke opvanginitiatieven en verschillende vormen van outreachend en mobiel werken
Hierbij is snelheid cruciaal, zonder de focus op duurzame oplossingen te verliezen.
Een kompas voor beleid en praktijk in Limburg
Het actieplan wil als kompas fungeren, een gedeeld referentiekader voor iedereen die een rol opneemt in de strijd tegen dak- en thuisloosheid. Het combineert een Limburgbrede visie met ruimte voor regionale verschillen.
De Staten‑Generaal fungeert als hefboommoment: reflecties uit het werkveld en het beleid worden expliciet meegenomen om het actieplan finaal te versterken en te verdiepen.
“Het echte werk begint voor mij op de dag van de Staten-Generaal zelf,” zegt Alain Bielen. “We willen alle betrokken actoren oproepen om samen met CAW Limburg een engagement op te nemen en zowel quick wins als langetermijndoelstellingen te realiseren. Een urgente problematiek die een uiterst kwetsbare doelgroep treft verdraagt geen uitstel meer. We hebben nu een actieplan in handen waarmee we een verschil moeten maken.”